SEMERLİ HAMAL ÖLDÜ, YAŞASIN ASANSÖRLÜ HAMAL (NOSTALJİ)

 SEMERLİ HAMAL ÖLDÜ, YAŞASIN ASANSÖRLÜ HAMAL   (NOSTALJİ)

              ÇOCUKLUK yıllarımızda adı Arapçadan dilimize giren “Hamal”lık diye bir işkolu vardı, şimdi de var tabii. Ama çalışma şekli, yöntemi ve detayları farklı. İşin adını 70 yıl önce “Hambal” olarak öğrendik çocuktuk, öyle duyduk öyle dedik. Bir vakit sonra, dilimizi biraz düzelttik “Hammal” demeye başladık ama doğrusunu öğreninceye kadar yanlış sürüp gitti. Hamal’a günümüzde artık “Taşıyıcı” deniyor. Eskiden mesleği icra edenin iki gereci vardı ip ve sırtlık ki, buna her yerde olduğu gibi Muğla’da da, “Semer” olarak tanımlanırdı.

               HAMAL sabahın erken vaktinde evden çıkar, kış mevsimi ise çarşıda merkezi bir kahvede, Yaz günlerinde de, belli bir noktada iş beklerdi. Yine o yılların insanı; yaptığı iş, toplumdaki yeri, cebindeki parası ile ölçülüp biçilir ve değerlendirilirdi! Memur dışında kimsenin sosyal güvencesi olmadığından hamalın da, yoktu; karnını doyurması, ailesinin sorumluluğu, tedavi ve ilaç giderleri, gelecek güvencesi ve her şey sırtında taşıyabildiği yük ve kazanabildiği para kadar geçerliydi.      

               ÇOCUK yaşımda bu hamallara acıma duygusu ile üzülerek bakardım. Çünkü ailemin yaşamı düzenli ve eksiksizdi, zira babam memurdu. O yılların Türkiye’sinde memur yaşamı, çalışan diğer kesimine göre daha iyi şartlarda idi. Ancak mesleksiz kişilerin, toplumda yapacağı işler belliydi.

               “HAMAL”LIK da, ihtiyacı duyulan bir iş koluydu. Cumartesi ve Pazar bile çalışırdı. Her an yorgundu, vaktinden evvel yaşlanmış görünürdü ve her zaman keyifsiz yaşardı. Bu gezegene, sırtında yük taşımak için gelmiş gibiydi sanki. Tek güvenceleri sağlıkları idi. Amaçları da, yaşamak için; çalışmak, kazanmak ve bir kenara zor an’lar için üç beş kuruş ayırmaktı.

                HER GÜN yük altına girmekten iskeletleri öne doğru eğilmişti. Taşınacak eşyayı almak için yere oturur ve eşya, sahipleri tarafından sırtındaki semere konur, üstüne ipini atar sonra o ipi sıkıca tutar, yerden yine eşya sahiplerinin yardımı ile kalkabilirdi.

                1950’LERDEKİ Muğla hamalları, üç beş kişiden oluşuyordu. Çocukluğumda gördüklerim yaşlı hamallardı, bu nedenle onlardan birini yük taşırken rastladığımda duygulanır, “Param olsa hemen verir ve onu bu yükten kurtarırdım” diye hayâl kurardım. Özellikle Yaz’ın, alnından çenesine ulaşan ter’in yere damlayışı beni oldukça duygulandırırdı.

                 HİÇ AKLIMDAN çıkmayan yaşlı iki hamalın ikisi de aynı mahallede otururdu. Biri, iri yarıydı, ama aşırı yükten bel’i, eğilmişti. Diğeri az gören bir yaşlıydı. Sanırım o yıllarda sıradan yurttaşın henüz adını bilmediği katarakt söz konusuydu. Akşam vakti, evine giderken çok yorgun ve bitkin hali ile dikkatli ve yavaş yürümesine de, gözlerindeki rahatsızlık neden olduğu bilinirdi ve o haliyle çalışmak zorundaydı. Akşama kadar yük altında kalıp, o görmeyen gözlerle hızlı yürüyecek hali yoktu.

                 DİĞER yaşlı hamal da, ağır ağır yürür bunun yorgun bir bedenin yürüyüşü olduğu açıkça görülürdü. Kilot pantolonu çok kalın bir kumaştan dikilmişti. Ayakkabısı kocamandı, altı çıkıntı kamyon lastiklerinden yapılan ve tabanı olmayan ayakkabıları yerel ayakkabıcılar diker satardı. Aslında ayakkabı değildi onlar, ayağın yere basmasını önleyen, kocaman kaplardı. Ağır yürüyüşü sırasında ara sıra dinlenmek için dik durur, yol üstündeki kahvede oturanlarla ayaküstü birkaç lâf etse de, esas amaç belini dinlendirmekti. Çünkü beden yorgun, dizler ağrılıydı, takat azalmış, durup dinlenmese yıkılıp kalacak durumdaydı. Elinde; çalışırken sürekli terini sildiği, orijinal rengi değişmiş kirli mendili ile akşam evde yemekten sonra yiyeceği canının çektiği bir iki adet meyve ile dondurmacıdan kestirdiği kar’ı suyu soğutmak için çıkınlayarak götürürdü.

                  KISA SÜRE önce, bir caddede bir binanın en üst katındaki boş daireye eşya taşınıyordu. Asansörlü taşıma sistemi ile eşyalar balkondan içeri alınıyor ve orta boy koliyi üç taşıyıcı, kamyondan çıkarıp asansöre koyuyordu(!) Hiç kimse yorulmuyor asansör kolaylığından yararlanıyordu. Bir süre durup seyrettim ve seyrederken, o yorgun yaşlı hamalların; akşam eve gidişlerindeki bitkinliği, çabuk yaşlanmalarını, insanca yaşayamadıkları yılları ve  zamanından evvel göçüp gitmelerini anımsadım ve yine çok duygulandım.

YAZARIN DİĞER YAZILARI
               DAM ÜSTÜNDE SU GEÇİRMEZ KİLLİ TOPRAK haberi

DAM ÜSTÜNDE SU GEÇİRMEZ KİLLİ TOPRAK

               DAM ÜSTÜNDE SU GEÇİRMEZ KİLLİ TOPRAK                     GEÇEN PAZAR ...
DAM ÜSTÜNDE SU GEÇİRMEZ KİLLİ TOPRAK
              KANTALUP VE PARİS haberi

KANTALUP VE PARİS

              KANTALUP VE PARİS                  KAVUN her insanın severek yediği bir meyvedir.  A ...
KANTALUP VE PARİS
KÜSKÜ DEMİRİMİ BULUVERSİN ! haberi

KÜSKÜ DEMİRİMİ BULUVERSİN !

KÜSKÜ DEMİRİMİ BULUVERSİN ! İLKOKUL üçüncü sınıfa kadar ite kaka gelmiş, olmayacağı anlaşılınca okuldan alınıp çıraklığa verilmişti. Verilmişti verilmesine de, çıraklıkta da gözü yoktu. Babası birkaç iş yeri değiştirmiş, ama her girdiği yerden kayta ...
KÜSKÜ DEMİRİMİ BULUVERSİN !
  HADİ YÜRÜ LEN!  DEFOL GİT ŞİMDİ SENİN… haberi

HADİ YÜRÜ LEN! DEFOL GİT ŞİMDİ SENİN…

  HADİ YÜRÜ LEN!  DEFOL GİT ŞİMDİ SENİN…                    DOLANDIRICILARDAN illâllah… Ama çaresi bulunup da, bulana helâl olsun maşallah diyemedi ...
HADİ YÜRÜ LEN! DEFOL GİT ŞİMDİ SENİN…
ÖNCE AYIPLADIM SONRA… haberi

ÖNCE AYIPLADIM SONRA…

ÖNCE AYIPLADIM SONRA… TÜRK sanat müziğinde, içine çiçeklerin serpiştirildiği yüzlerce güfte ve o güftelerin çeşitli makamlarda bestelenmiş bir o kadar şarkısı vardır. Çiçeğin rengi, kokusu ve o güzel görüntüsü insan duygusunu dürtüp, hayal Dünyasın ...
ÖNCE AYIPLADIM SONRA…
 NİYE  TEDBİR ALALIM, RAHATSIZ  OLAN  YOK Kİ! haberi

NİYE TEDBİR ALALIM, RAHATSIZ OLAN YOK Kİ!

         NİYE  TEDBİR ALALIM, RAHATSIZ  OLAN  YOK Kİ!             BATILILAR BİZİ, oldum olası barbarlıkla suçlar. Oysa kendileri; daha vahş ...
NİYE TEDBİR ALALIM, RAHATSIZ OLAN YOK Kİ!
 AH CANIM! BU İŞLER   AYNI HAMAM AYNI TAS… haberi

AH CANIM! BU İŞLER AYNI HAMAM AYNI TAS…

 AH CANIM! BU İŞLER AYNI HAMAM AYNI TAS…1940'lı-1950'lili yılların çocukları, bugün yaşlı birer dede olarak yaşamlarını sürdürüyor. Hepsinin, geçmişle ilgili anlatacak iyi kötü pek çok anısı vardır. Bendeniz de bu dedelerden biri ol ...
AH CANIM! BU İŞLER AYNI HAMAM AYNI TAS…
HANIMEFENDİ DİKKAT BEBEK ZEHİRLENEBİLİR! haberi

HANIMEFENDİ DİKKAT BEBEK ZEHİRLENEBİLİR!

HANIMEFENDİ DİKKAT BEBEK ZEHİRLENEBİLİR!           GEÇEN Temmuz ayı’nın sıcak bir gününde, akşamüzeri çay bahçesinde oturuyordum. Biraz ötemdeki masada hanımlar samimi sohbet halindeydi. Hem bir şeyler a ...
HANIMEFENDİ DİKKAT BEBEK ZEHİRLENEBİLİR!
 390-90/485-160/360-170 ÇEŞİTLİ RAKAMLAR haberi

390-90/485-160/360-170 ÇEŞİTLİ RAKAMLAR

   390-90/485-160/360-170 ÇEŞİTLİ RAKAMLAR                   HER YILIN sonbaharında, ucuzluk yapılarak elde kalan ürünler vitrin fiyatının çok altında sa ...
390-90/485-160/360-170 ÇEŞİTLİ RAKAMLAR