ÇAKIRCALI EFE

                                       ÇAKIRCALI    EFE

Sabahattin  Ali, Aydın  ortaokulunda  öğretmen   olduğu  1930lu  yıllarda  Çakırcalı  Mehmet  Efe’nin  hikayesinden  etkilenerek ’’Çakıcı’nın  İlk  Kurşunu’’ adlı  eserini   yazmıştır. Yazarın  daha  önceleri  bir  çok  eserini   zevkle  okudum, büyük bir   keyif  aldım. Kuyucaklı  Yusuf, Kürk  Mantolu  Madonna  ve Sırça  Köşk  adlı  eserlerini  okudum. Sizler de  alıp  okuyun. Eminim  çok  beğenerek Sabahattin  Ali  aşığı  olacaksınız.

Çakıcı’nın  İlk  Kurşunu  adlı  uzun  hikaye, Türk  edebiyatında  hakkında  çok  yazılmış  ve  efsaneleşmiş  bir  kişinin  hikayesi. 1872-1911  yılları  arasında Aydın’da  yaşamış  olan  ünlü bir efenin, Çakırcalı  Mehmet Efe  veya  Çakıcı  Efe denilen  kişinin  hikayesi. Edebiyatımızda  başta  Yaşar Kemal  olmak  üzere  birçok  yazarın  Çakıcı  adlı  romanı  vardır. Sabahattin  Ali  bu  hikayeyi  kendi  üslubu  ve  politik  görüşüne  uygun  olarak  yeniden  yazmış.

Abdülhamit  döneminde  geçen  hikayede  Çakıcı’nın ilk  kurşunu  atıp  dağa  çıkmasını, Abdülhamit’e karşı  Anadolu halkının isyanının başlangıcı  olarak  sunuyor  Sabahattin Ali. Zeybekler  anlatırken  onların  ‘’halis  Türk  ırkı’’ olduğunu  belirtiyor. Abdülhamit’in  üzerlerine  gönderdiği , yolladığı  güçleri  Arnavutları  ve  Çerkezleri  yeniyor. Tüm  düşman  güçlerini  temizliyor. Hikayenin  sonunda  Çakıcı’yı  ancak  bir  Zeybek  vurabiliyor  ama  aslında  başkasını  vurmak  isterken  yanlışlıkla  Çakıcıyı vuruyor. Yani  Çakıcı  sonunda  ölüyor  ama  yenilmiyor.

Hikaye  günümüze  uygun  benzer  yönleriyle  okuru   etkileyerek  Çakıcı  gibi  isyan  edesiniz geliyor. Hikaye sömürenler  ve sömürülenler üzerine  kurulu. O  dönemde düzenin  bozukluğu, ekonomik  eşitlik  olmaması, çok zengin  ve çok  fakirlerden  oluşan bir  düzende  zorbaların  zulümlerini  anlatıyor. Türkiye ‘de  Ege  dağları o  dönem  hiç  Efesiz  kalmadı. 19. yüzyıl  sonunda   Ege ‘de tahminlere  göre  en  az  4 bin çete  vardı. Çetenin  içersinde  yer  alan  bireylere ‘’ Zeybek’’  adı  verilirdi. Çetenin  başında  bulunan  zeybeğe’’  Efe’’, yeni  katılanlara  da ‘’ kızan’’ denilirdi. İlçemizde  Şeyh  Memed , Zalımoğlu  ve  Kasralı  bu  çetelerde  yer  alıp  düşmana   karşı  savaşmışlardır. Hepsinin  ayrı  ayrı  birer  hikayesi  var. Hepsi  birer  halk kahramanı  gibi  davranırdı. Ezilenlere, yoksullara, kimsesizlere  mümkün  olduğunca  yardım  etmeye  çalışırlardı. Öncelikle  vurgunlardan  elde  ettikleri   ganimetin  bir  kısmını  halka  dağıtmak, yani  zenginlerden  alıp, fakirlere  vermek  zorundaydı. Ege  bölgesinde  bu  görevleri  üstlenmeyen, sadece  yol   kesen, adam  soyan  eşkiyaya  ‘’çalıkakıcı’’ veya  ‘’çakal’’  denirdi  ve  bunlar  halktan  kesinlikle  destek  almazlardı. Eşkiya  ile  baş  edemeyen  Osmanlı  sık  sık  af  çıkarırdı. Aftan  yararlanan  zeybekler  ‘’yüze’’ çıkmış  olurdu. Çakırcalı  Mehmet  Efe,  devletin  haksızlığına  uğramış  köylüler  tarafından  kahraman  olarak  görülüyordu.

Günümüzde   halk , yeni  bir  Çakırcalı  çıkaramayacağına  göre bu  hikayenin  burada  bitmeyeceğini  ve gelecek  günlerin  birçok  olaya  gebe  vaziyette  beklediğini   seziyorum. Baştaki  padişah  gibi  davrandıkça   bu  halk,  elbet  yeni  kahramanını   yaratacaktır. Çalıkakıcılık  hat  safhada…. Yalan, talan ve  çalan belli… Halk  sineye  çekiyor. Elbet  gün  gelecek  hesabı  sorulacaktır.

Efendim, burası  EGE. Yiğit’in  harman  olduğu  yer… Efeler  diyarı…. Dedelerimiz, ninelerimiz  Efeleri  eşlik  eden, onları  her  daim  destek  olan, Cumhuriyet  ışığını  yakanlarla  omuz  omuza  savaşanların  torunuyuz. Onlarla  övünür, gururlanırız. Dilimizde  hep  onların  kahramanlık  türküleri  söylenir  durur. Atalarımızın   bin bir  güçlükle  kazandığı  bu  vatanın  toprağını  elbet  sahip  çıkacağız. Çalıkakıcılar  yenilecektir. Kazanan  Ulusal  güçler  olacaktır. Emperyalistler  en çok  Ulusalcılardan   korkarlar. Çakıcı, çalıkakıcıları bir bir  temizlemişti. Ruhu  şad  olsun…

Çakıcı’nın  İlk  Kurşunu  adlı    eserini   mutlaka  okuyun….

YAZARIN DİĞER YAZILARI
 ÇAKIRCALI    EFE haberi

ÇAKIRCALI EFE

                                 ...
ÇAKIRCALI EFE
 BERLİN’İN YALNIZ KADINLARI haberi

BERLİN’İN YALNIZ KADINLARI

Doğan  Kitap   tarafından
BERLİN’İN YALNIZ KADINLARI
 AGORA  MEYHANESİ haberi

AGORA MEYHANESİ

                           &nbs ...
AGORA MEYHANESİ
  BİR   KIZIL    GONCAYA   BENZER   DUDAĞIN haberi

BİR KIZIL GONCAYA BENZER DUDAĞIN